آثار و مقالات

رد بر وحدت وجود نوشته شده توسط آیت الله العظمی میرزا ابوالقاسم گیلانی (میرزای قمی)

اشاره
مقاله ای که در پیش رو دارید ردیه ای بر نظریه فلسفی و عرفانی وحدت وجود است که به قلم فقیه جلیل القدر و اصولی شهیر آیت الله العظمی میرزا ابوالقاسم گیلانی معروف به میرزای قمی به رشته تحریر در آمده است. این متن که همراه با تلخیص است بر گرفته از کتاب سه رساله میرزای قمی در رد فلسفه و عرفان است که اخیرا توسط محققین ارجمند، آقایان حسین لطیفی و سید علی جبار گلباغی ماسوله، تصحیح و تحقیق شده و از سوی بنیاد پژوهشهای اسلامی آستان قدس رضوی به چاپ رسیده است.
گفتنی است که رساله مزبور به تقاضای شاه وقت قاجار در پاسخ به نوشته فردی صوفی مسلک در ترویج وحدت وجود نگاشته شده است.

حد نصاب در اعتقاد به توحید و تلقّی جسمیت از کلمات ملاصدرا

حد نصاب در اعتقاد به توحید چیست؟ (در چه صورت فرد از اسلام خارج می گردد؟ آیا عدم اعتقاد به توحید صفاتی و ذاتی به معنای دقیق آن باعث خروج از اسلام می شود؟)
جواب: در حکم به اسلام اقرار به کلمه توحید معتبر است یعنی بدون آن اگر شخص سابقه کفر داشته باشد – هرچند قلباً معتقد به مضمون این کلمه طیبه باشد – حکم به اسلام او نمی شود. با این اقرار که مقرون به فهم اجمالی و عرفی معنای آن است و توحید ذاتی در همان مفهوم اجمالی آن درج است، شخص موحد شمرده می شود. این اقرار با اقرار به صفات معروفه مثل حیات و قدرت و علم و غیرها نیز برابر و مساوق است هرچند شخص التفات به آنها نداشته باشد. مسلم است که اقرار به خدای فاقد حیات و تحقق و علم و قدرت از کسی معقول و منطقی نیست وقتی گفتند: «لا اله الا الله» بالاجمال به همه صفات کمالیه اقرار می کنند.

حسن میلانی

آیا عالم آفریده خداوند است؟ یا این که خود خداوند به صورت زمین و آسمان و انسان و جن و فرشته و سنگ و چوب و... پیوسته در رقص و نمود و تجلی و ظهور است؟
در این باره دیدگاه‌های گوناگونی وجود دارد:
دیدگاه دهریان: وجود، ‌حقیقتی ازلی و ابدی است که پیوسته به صورت‌های مختلف در می‌آید و آفریننده‌ای در کار نیست.

چکیده فرمایش آیت اللّه صافی گلپایگانی(دام عزه):

مقصود و مراد از معرفت خداوند متعال تلاش برای دستیابی به ذات خداوند نیست. زیرا ما مکلّف به امر محال نشده ایم بلکه مطلوب، معرفت خداوند است به آثار و نشانه‌های فیض او و تفکر در آفاق و انفس.(یعنی تدبّر در آفرینش عالم بزرگ که جهان پیرامون ماست و عالم کوچک که وجود پر رمز و راز آدمی است)

بررسی روش تفسیر قرآن به قرآن در تفسیر المیزان

نوشتاری که ملاحظه می کنید، برگرفته از فصلنامه ی پژوهش های قرآنی است.

این فصلنامه در سال 1376، شماره 10ـ 9 ((ویژه تفسیر المیزان)) گفتگویی با استاد سیّد جعفرسیدان ترتیب داده بود که با عنوان (گفتگو با استاد سید جعفر سیّدان)) به چاپ رسید.

به جهت درخواست برخی از عزیزان، تجدید چاپ شد تا مورد استفاده همگان قرار گیـرد.

بسم الله الرحمن الرحیم

**ماهیت فلسفه و عرفان **

آیا عالم آفریده خداوند است ؟! یا این که خود خداوند به صورت زمین و آسمان و انسان و جن و فرشته و سنگ و چوب و ... پیوسته در رقص و نمود و تجلی و ظهور است؟ در این باره به طور کلی دو دیدگاه وجود دارد :
1) دیدگاه فلاسفه و عرفا : جز وجود خداوند هیچ وجودی در کار نیست ، شو خداوند متعال هیچ چیزی خلق نکرده است ؛ حتی وجود شیطان هم غیر وجود خدا نیست .
2) عقیده مکتب برهان و وحی : جهان هستی ، غید وجود خداوند متعال است و همه ی اشیاء مخلوق و افریده او می باشند ، و مخلوقات ، نه پدید آمده از ذات خداونداند و نه مرتبه یا جلوه یا اجزاءیا تعین وجود او .

حسن میلانی

کتاب «از برهان تا عرفان» در بند 5، صفحه 35، مي‌نويسد:
رابطه علت و معلول توليدي نيست، ايجادي است. به طوري كه قرآن در مورد خداوند مي‌فرمايد: «لَمْ يَلِدْ وَ لَمْ يُولَدْ» يعني نه خداوند مخلوقات را از خود صادر كرده و نه خودش از چيزي صادر و توليد شده است و لذا هيچ گونه دوگانگي در بين خالق و مخلوق نيست. پس معلول همان وجود شديد است كه جلوه كرده و نسبت به مرتبه بالاترش كه علّت محسوب مي‌شود، آن مرتبه پايين‌تر، معلول محسوب مي‌شود، و لذا اين طور نيست كه چيزي بالا باشد به نام علّت، و معلول هم جداي از علّت در پایين قرار داشته باشد، و فرق نزول و سقوط همين است كه در نزول، مرتبه بالايي در جاي خود محفوظ است، منتها جلوه‌اي هم دارد كه مرتبه نازله‌ی آن محسوب مي‌شود. ولي در سقوط، ديگر مرتبه بالايي محفوظ نيست، مثل اين كه سنگي از بالا به پایين سقوط كند كه در اين حال ديگر آن سنگ در بالا قرار ندارد... پس نتيجه مي‌گيريم رابطه بين علّت حقيقي با معلول خود، ايجادي و تجلّي و نزولي است نه اِعدادي و توليدي و سقوطي.

استاد محقق حاج شیخ حسن میلانی

اشاره
«از برهان تا عرفان»[1] عنوان کتابی است که به تبيين معرفت خداوند و رابطه خدا و خلق بر اساس نظريات فلاسفه و عرفا پرداخته است. استاد عالی مقام حوزه علمیه قم، علامه‌ی محقق جناب آقای «حاج شیخ حسن میلانی»، عالمانه به نقد این کتاب پرداخته که طالبان حق را به دقت در مطالب آن دعوت می‌کنیم. [2]

* * * *

صفحه1 از8

درباره ما

آيت الله حاج شيخ علي صافي اصفهاني(سرپرست مجموعه ي دارالصادق اصفهان)

مؤسسه دارالصادق (عليه السلام) با قاطعيت تمام اعلام مي کند که يکي از اهداف اين مؤسسه مبارزه فرهنگي با انحراف و منحرف و با بدعت ها و پاسداري قاطع از مکتب نوراني اهل بيت(عليهم السلام) است و تنها به قرآن و عترت تکيه دارد و از آنها کمک مي گيرد و لاغير، لذا در اين راه مقدس هيچگونه ترس و واهمه اي به خود راه نمي دهد و...

ادامه مطلب...

تماس با ما

home-icon- اصفهان، چهارراه عسگریه ، خیابان صغیر اصفهانی ، ابتدای کوچه لاله ، پلاک 70 ، دارالصادق اصفهان

 telephone  32317981 ، 03132317982  

 

   linkdin2  googleplus22  telegram4  twitter2  instagram2  facebook2

 

آمار بازدید کنندگان

امروز714
دیروز1442
این هفته714
این ماه39418
جمع بازدیدها289705

1396-07-03
Top